Sevimli Fikir Köşesi Yazılar

Horozlar dinozor mu? Sorunun kökenine bilimsel bir bakış Sabahları mahallede yankılanan o tanıdık “ü-ürü-üü” sesiyle uyanırken çoğumuzun aklına romantik köy manzaraları ya da sinir bozucu bir alarm gelir. Ama biraz daha derine indiğimizde aslında çok daha ilginç bir soru çıkar karşımıza: Horozlar dinozor mu? Bu soru ilk bakışta şaka gibi duruyor. Çünkü zihnimizde dinozor dediğimiz canlılar devasa, pullu, korkutucu ve çoktan yok olmuş yaratıklar. Horoz ise günümüzde kümeste gezen, bazen sinirli, bazen komik, bazen de aşırı özgüvenli bir evcil hayvan gibi. Ama bilim dünyası bu ikisini aynı hikâyenin iki farklı bölümü olarak görüyor. Ben Eskişehir’de üniversitede çalışan 27 yaşında bir…

5 mm Taş Düşer mi? Küçük Bir Taşın Büyük Felsefi Sorusu Bir insanın eline küçük bir taş aldığını düşünelim. Avucunda duran bu taş yalnızca birkaç milimetrelik bir ağırlıktır. Fakat aynı taş bedenin içinde, görünmeyen bir yerde durduğunda bütün düşünceleri değiştirebilir. Bir soru belirir: “Bu kadar küçük bir şey nasıl bu kadar büyük bir etki yaratabilir?” Belki de felsefenin başlangıcı tam olarak bu şaşkınlıktır. İnsan, büyük olaylar kadar küçük görünen ayrıntılar karşısında da düşünmeye başlar. Bir 5 mm taşın bedenden düşüp düşmeyeceği sorusu yalnızca tıbbi bir mesele değildir; aynı zamanda insanın belirsizlikle ilişkisini, bilgiye ulaşma biçimini ve varlığını nasıl anlamlandırdığını gösteren…

Adetullah Ne Anlama Gelir? Evrensel ve Yerel Bakış Açısıyla Adetullah Kavramı Günlük hayatta pek sık karşılaşmadığımız ancak özellikle din, felsefe, tarih ve kültür alanlarında önemli bir yere sahip olan kavramlardan biri Adetullah kavramıdır. İlk duyulduğunda biraz eski bir ifade gibi gelebilir fakat aslında insanın dünyayı, doğayı ve hayatın işleyişini anlamlandırma çabasının merkezinde yer alan bir düşünceyi ifade eder. Peki, Adetullah ne anlama gelir? En temel anlamıyla Adetullah, Allah’ın evrende koyduğu düzen, kanun ve işleyiş biçimi anlamına gelir. İslam düşüncesinde Allah’ın yaratmış olduğu dünyada belirli sebepler, sonuçlar ve değişmeyen düzenler bulunduğunu anlatır. Yağmurun belirli şartlarla yağması, insanın emek verdiğinde sonuç alması,…

Söz Ne Demek Dini? İnsan Psikolojisi Açısından Sözün Anlamı ve Gücü İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri düşündüğümde, en çok dikkatimi çeken konulardan biri kelimelerin hayatımızdaki görünmez etkisi oluyor. Bazen tek bir cümle bir insanın gününü güzelleştirirken bazen de yıllarca unutulmayan bir yara bırakabiliyor. Bu nedenle “Söz ne demek dini?” sorusunu yalnızca dini bir kavram olarak değil, insan zihninin, duygularının ve ilişkilerinin nasıl çalıştığını anlamaya yardımcı olan derin bir konu olarak görüyorum. Dini geleneklerde söz; niyetin, ahlaki sorumluluğun, güvenin ve insanın kendisiyle ve çevresiyle kurduğu bağın bir yansıması olarak kabul edilir. Psikolojik açıdan bakıldığında ise söz, insanın düşüncelerini dış…

Ekonomik Bir Bakışla “Gün” Yazımı: Kaynak Seçimi, Dil ve Anlamın Ekonomisi Merhaba değerli okurlar, Bace olarak Gün birleşik mi yazılır ayrı mı konusunu anlaşılır bir çerçevede işliyoruz. Bir ekonomist ya da kaynakların kıtlığı ve seçimlerin sonuçları üzerine düşünen herhangi bir insan için dil, sadece iletişim aracı değil aynı zamanda düşünce biçimidir. Kaynaklar sınırlı olduğunda, her seçim bir fırsat maliyeti taşır; kelimelerin birleşik mi ayrı mı yazıldığı gibi basit görünen kararlar bile daha geniş bir etki alanına sahiptir. “Gün birleşik mi yazılır ayrı mı?” sorusu dilbilgisel bir mesele olsa da, onu mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifleriyle analiz etmek, iletişim maliyetlerini,…

Hoş geldiniz! Bace ekibi olarak Birim karenin alanı nasıl bulunur hakkında güncel ve faydalı bilgiler aktarıyoruz. Geçmişin izlerini takip ettiğimizde yalnızca eski bilgileri öğrenmeyiz; bugün kullandığımız kavramların, ölçülerin ve düşünme biçimlerinin nasıl şekillendiğini anlayarak kendi dünyamızı daha anlamlı yorumlama fırsatı buluruz. Birim karenin alanı nasıl bulunur? Geometrinin tarihsel yolculuğuna giriş Bir birim karenin alanı nasıl bulunur sorusu, ilk bakışta yalnızca temel bir matematik konusu gibi görünür. Ancak bu küçük geometrik şeklin arkasında insanlığın ölçme, düzen kurma, arazi paylaşma ve evreni anlama çabalarının uzun tarihi bulunur. Bir karenin alanını hesaplamak, yalnızca bir formülü uygulamak değildir; aynı zamanda binlerce yıl boyunca gelişen…

Bugünkü konumuz Kin tutan bir insan nasıl bir insandır. Bace olarak bu başlığı yakından incelemeye başlıyoruz. Kin Tutan Bir İnsan Nasıl Bir İnsandır? Geçmişin Yükünü Taşıyan Kalplerin Psikolojisi “Yıllar geçti, olayın üzerinden belki onlarca mevsim değişti ama o cümleyi hâlâ unutamıyorum…” diye içinden geçiren kaç insan vardır? Bazen küçük bir kırgınlık, bazen büyük bir haksızlık, bazen de kapanmamış bir yara insanın zihninde tekrar tekrar canlanır. Dışarıdan bakıldığında hayatına devam ediyor gibi görünen biri, içinde geçmişten kalan bir öfkeyi sessizce taşıyor olabilir. Peki kin tutan bir insan nasıl bir insandır? Bu kişi gerçekten affedemeyen biri midir, yoksa yaşadığı acının anlamını hâlâ…

Tete Galatasaray’a Ne Kadara Mal Oldu? Transferin Gerçek Faturası ve Büyük Tartışma Galatasaray’ın Tete transferi, üzerinden zaman geçmesine rağmen hâlâ futbol kamuoyunda tartışılan konuların başında geliyor. Çünkü bu transfer sadece bir oyuncunun alınması meselesi değildi; aynı zamanda Galatasaray’ın transfer politikasının, scout sisteminin ve yüksek beklentilerinin de bir sınavıydı. Brezilyalı kanat oyuncusu büyük umutlarla geldi, ancak sahadaki performansı ile kendisi için ödenen bedel arasında ciddi bir tartışma oluştu. Peki Tete Galatasaray’a gerçekten ne kadara mal oldu? Sadece bonservis bedeline bakarak bu sorunun cevabını vermek mümkün mü? Yoksa maaş, imza parası, menajer ücretleri ve beklenti maliyeti de hesaba katılmalı mı? Benim açımdan…

Kadına Hızma Takmak Günah Mıdır? Gelenek, İnanç ve Geleceğin Değişen Güzellik Anlayışı Ankara’da yaşayan 28 yaşında biri olarak, günlük hayatımda teknoloji, değişen alışkanlıklar ve geleceğin insan ilişkileri üzerine sık sık düşünüyorum. Bazen basit gibi görünen bir konu bile aslında toplumun değerlerini, bireysel tercihleri ve inanç anlayışını anlamak için önemli bir pencere açabiliyor. Kadına hızma takmak günah mıdır? sorusu da bunlardan biri. Bir burun takısı olan hızma, bazı toplumlarda yüzyıllardır süren bir süsleme geleneğinin parçasıdır. Kimileri için estetik bir tercih, kimileri için kültürel bir simge, kimileri için ise dini açıdan değerlendirilmesi gereken bir konudur. Günümüzde özellikle gençler arasında kişisel tarzın ve…

1.000 Kelime Kaç Sayfa Eder? İnsan Zihninin Okuma, Algılama ve Anlamlandırma Süreci Üzerinden Psikolojik Bir Bakış İnsan davranışlarının ardındaki görünmeyen süreçleri düşündüğümde, basit görünen birçok sorunun aslında zihnimizin çalışma biçimiyle bağlantılı olduğunu fark ediyorum. “1.000 kelime kaç sayfa eder?” sorusu da ilk bakışta yalnızca yazı uzunluğu, biçim veya sayfa düzeniyle ilgili teknik bir soru gibi durabilir. Ancak bu sorunun altında dikkat, algı, motivasyon, öğrenme, üretkenlik ve hatta kişinin kendisini ifade etme biçimi gibi birçok psikolojik süreç bulunur. Bir metnin kaç sayfa olduğu yalnızca kelime sayısına bağlı değildir. Yazı tipi, satır aralığı, kenar boşlukları ve kullanılan biçimlendirme gibi fiziksel faktörler sonucu…